3 marca 2026 r. o godz. 10.00 Muzeum Okręgowym w Sieradzu, gościło uczniów z Powiatowego Zespołu Szkół nr 2 im. Marii Dąbrowskiej w Sieradzu. Uczniowie podczas wizyty wysłuchali wykładu dyrektora muzeum Piotr Gutbiera, poświęconego Żołnierzom Wyklętym – członkom powojennego podziemia niepodległościowego, którzy po zakończeniu II wojny światowej nie złożyli broni i podjęli walkę z narzuconą Polsce władzą komunistyczną. W trakcie prelekcji przedstawiono historyczne tło ich działalności, obejmujące okres od 1944 roku, kiedy to wraz z wkroczeniem Armii Czerwonej rozpoczął się proces podporządkowywania Polski Związkowi Sowieckiemu, aż po lata pięćdziesiąte, gdy struktury podziemia były stopniowo likwidowane przez aparat bezpieczeństwa.
Uczniowie zapoznali się z prezentacją poświęconą losom żołnierzy, wywodzących się m.in. z Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych oraz Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, którzy sprzeciwiali się sowietyzacji kraju, represjom politycznym oraz fałszowaniu wyborów. Wśród przywołanych postaci znaleźli się m.in. Witold Pilecki, Danuta Siedzikówna oraz Zygmunt Szendzielarz – osoby, które zapisały się w historii jako symbol niezłomnej postawy wobec powojennego reżimu. W prezentacji wspomniano również o działalności „sieradzkich niezłomnych” w oporze przeciwko „nowemu komunistycznemu ładowi”.
Następnie uczniowie obejrzeli film dokumentalny ukazujący działalność konspiracyjną, jak i dramatyczne losy związane z aresztowaniami, pokazowymi procesami oraz wykonanymi wyrokami śmierci.
Wydarzenie było związane z obchodami Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych, przypadającego 1 marca. Data ta nawiązuje do 1 marca 1951 roku – dnia wykonania wyroku śmierci na członkach IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” w więzieniu mokotowskim w Warszawie. Święto to stanowi formę upamiętnienia żołnierzy podziemia antykomunistycznego oraz refleksji nad złożoną historią powojennej Polski.
